Gdańsk gospodarzem konferencji o odbudowie Ukrainy. W grze umowy za 10 mld euro

W Gdańsku ruszyła dwudniowa konferencja o odbudowie Ukrainy

Gdańsk stał się miejscem rozpoczęcia dwudniowej Konferencji na rzecz Odbudowy Ukrainy, znanej jako Ukraine Recovery Conference. Tegoroczną edycję współorganizują Polska i Ukraina. Do miasta przyjechali europejscy liderzy, przedstawiciele rządów, instytucji międzynarodowych, a także przedsiębiorcy i menedżerowie. Głównym celem spotkania jest przygotowanie planów odbudowy Ukrainy po wojnie, koordynacja wsparcia zagranicznego oraz uruchomienie inwestycji potrzebnych do odbudowy państwa.

Sesję otwierającą rozpoczął premier Donald Tusk, który zwracał uwagę na znaczenie obecności przywódców z różnych państw. W jego ocenie sam skład uczestników ma być sygnałem dla Polski, Ukrainy, Europy i świata, że solidarność wobec kraju zaatakowanego przez Rosję ma wymiar praktyczny, a nie wyłącznie polityczny. Przez dwa dni w Gdańsku mają toczyć się rozmowy o odbudowie infrastruktury, mobilizacji kapitału, wzmacnianiu współpracy gospodarczej i przygotowaniu projektów, które będą mogły zostać wdrożone po zakończeniu działań wojennych.

"Obecność europejskich liderów jest znakiem dla Polski, Ukrainy, Europy i całego świata, że słowo "solidarność" to nie jest pusty slogan"

Donald Tusk, premier

"Jestem dumny, że tak wielu z was, pań i panów premierów, prezydentów, przewodniczących, przedsiębiorców, menedżerów przybyło do Gdańska. Tysiące ludzi przez dwa dni będą przygotowywać wspólnie wielki projekt - projekt odbudowy Ukrainy po wojnie"

Donald Tusk, premier

Konferencja nie jest wydarzeniem jednorazowym, lecz częścią szerszego międzynarodowego formatu. Został on wcześniej zainicjowany przez państwa grupy G7 oraz platformę darczyńców dla Ukrainy. Obecna edycja ma służyć dalszemu porządkowaniu działań pomocowych, tak aby środki, decyzje polityczne i plany inwestycyjne były prowadzone w jednym kierunku. To istotne zwłaszcza w sytuacji, gdy skala zniszczeń obejmuje jednocześnie mieszkania, szkoły, drogi, energetykę i przemysł.

W wystąpieniach otwierających podkreślano, że odbudowa Ukrainy nie ma oznaczać jedynie odtwarzania budynków i sieci technicznych. Mowa była także o odbudowie wspólnoty oraz trwałych relacji między narodami. W tym kontekście przywołano doświadczenia Europy po największych konfliktach XX wieku. Wskazywano, że po wojnie możliwe jest budowanie porozumienia opartego na prawdzie, wzajemnym szacunku i odpowiedzialności za przyszłość.

Umowy, miliardy euro i skutki dla mieszkańców oraz firm

Z punktu widzenia zwykłych ludzi najważniejsze są konkretne decyzje finansowe i gospodarcze, które mają zapaść podczas konferencji. Premier Ukrainy Julia Swyrydenko zapowiedziała podpisanie ponad 160 umów o łącznej wartości 10 mld euro. Według ukraińskiej strony dokumenty te mają przełożyć się na rozwój regionów, wsparcie biznesu oraz kwestie związane z obronnością. To oznacza, że rozmowy w Gdańsku dotyczą nie tylko przyszłych planów politycznych, ale także realnych kontraktów i projektów, które mogą uruchomić miejsca pracy, zamówienia dla firm i odbudowę lokalnych usług publicznych.

"Oczekujemy podpisania ponad 160 umów wartych 10 mld euro"

Julia Swyrydenko, premier Ukrainy

Dla mieszkańców Ukrainy takie decyzje mogą oznaczać szybsze przywracanie działania szkół, sieci energetycznych, infrastruktury komunalnej i obiektów użyteczności publicznej. Dla przedsiębiorców, także z Polski, to sygnał, że rozpoczyna się etap przygotowywania konkretnych inwestycji i partnerstw. Zapowiedziano również podpisywanie umów pomiędzy podmiotami polskimi i ukraińskimi. Mają one zacieśniać relacje gospodarcze, a w praktyce mogą otwierać drogę do udziału firm w przyszłych przetargach, dostawach materiałów, usługach budowlanych, energetycznych i logistycznych.

• Konferencja w Gdańsku potrwa 2 dni.
• Zapowiedziano podpisanie ponad 160 umów.
• Łączna wartość planowanych umów ma wynieść 10 mld euro.
• Do Ukrainy ma trafić pierwsza płatność w wysokości 3,2 mld euro.
• Środki pochodzą z unijnej pożyczki o wartości 90 mld euro.

Podczas spotkania ogłoszono także ważny element wsparcia ze strony Unii Europejskiej. Do Ukrainy ma trafić pierwsza płatność w wysokości 3,2 mld euro z unijnej pożyczki wartej 90 mld euro. Dla obywateli oznacza to, że część środków potrzebnych do utrzymania funkcjonowania państwa i finansowania odbudowy ma zostać uruchomiona już teraz, a nie dopiero po zakończeniu wojny. Takie finansowanie ma znaczenie dla wypłacalności instytucji publicznych, realizacji inwestycji oraz zdolności państwa do prowadzenia długofalowych programów naprawczych.

"Nasze wsparcie dla Ukrainy jest konsekwentne i niezłomne, aby pomóc osiągnąć sprawiedliwy i trwały pokój"

Antonio Costa, przewodniczący Rady Europejskiej

"W dalszym ciągu wzywamy wszystkich naszych partnerów, żeby utrzymali swoje wsparcie, bowiem silna, niezależna Ukraina leży w naszym interesie"

Ursula von der Leyen, przewodnicząca Komisji Europejskiej

W trakcie obrad podkreślono również, że ambicją Unii Europejskiej nie jest wyłącznie doraźna pomoc. Wskazano, że celem jest także stworzenie warunków, by Ukraina mogła rozwijać się jako wolny europejski kraj i zwiększać swoją zamożność. Zaznaczono, że Unia Europejska jest obecnie największym inwestorem w Ukrainie. Z perspektywy mieszkańców oznacza to, że wsparcie ma dotyczyć nie tylko naprawy szkód wojennych, ale też długofalowego rozwoju gospodarczego.

Symbolika Gdańska i rozmowy polityczne na marginesie konferencji

Wybór Gdańska na miejsce konferencji został wyraźnie powiązany z historią Europy. Premier Donald Tusk przypomniał, że to właśnie tutaj rozpoczęła się II wojna światowa, określona jako największe nieszczęście współczesnej Europy. Jednocześnie wskazał, że Gdańsk jest dziś widocznym przykładem skutecznej odbudowy po zniszczeniach wojennych. Miasto zostało podniesione z ruin, odbudowało swoją tkankę miejską, a zarazem zachowało i odtworzyło własną tożsamość.

"To tu rozpoczęło się największe nieszczęście współczesnej Europy, jakim była II wojna światowa. Tu na własne oczy można zobaczyć, co to znaczy cud odbudowy"

Donald Tusk, premier

W dalszej części wystąpienia premier mówił o znaczeniu historii dla przyszłości Ukrainy i Europy. Podkreślił, że dążenie Ukrainy do wejścia do zjednoczonej Europy wiąże się także z potrzebą rozumienia własnej historii oraz gotowością do pojednania. Jako przykład podał dzisiejsze relacje między Polakami, Niemcami, Francuzami i Brytyjczykami, którzy po wojnie stali się partnerami i sojusznikami. W tym ujęciu rozmowa o przeszłości ma służyć temu, by przyszłość budować na trwałych podstawach.

"Ukraina słusznie chce być częścią zjednoczonej Europy. Zawsze warunkiem prawdziwego, pełnego zjednoczenia było rozumienie własnej historii. I autentyczna zdolność i gotowość do pojednania"

Donald Tusk, premier

"Przyszłość możemy zbudować tylko na prawdzie, na wzajemnym szacunku, na rozumieniu historii. Solidarność, która narodziła się w Gdańsku, może być naszą rzeczywistością, jeśli otworzymy swoje serca i umysły na przeszłość, ale przede wszystkim na przyszłość"

Donald Tusk, premier

Na marginesie konferencji odbywają się także spotkania dwustronne premiera z zagranicznymi partnerami. Wśród wymienionych rozmówców znaleźli się prezes Banku Światowego Ajay Banga, kanclerz Austrii Christian Stocker oraz premier Bułgarii Rumen Radew. Takie rozmowy zwykle dotyczą zarówno kwestii politycznych, jak i finansowych, dlatego mogą mieć znaczenie dla dalszego układania międzynarodowego wsparcia dla Ukrainy. Dla Polski konferencja jest jednocześnie okazją do wzmacniania własnej roli w organizowaniu współpracy między rządami, instytucjami finansowymi i biznesem.

Dwudniowe obrady w Gdańsku mają więc kilka równoległych wymiarów. Pierwszy to bieżące wsparcie finansowe i polityczne dla Ukrainy. Drugi to przygotowanie wieloletniego procesu odbudowy z udziałem państw, instytucji i firm. Trzeci to budowanie współpracy gospodarczej między Polską i Ukrainą, która może przynieść konkretne skutki dla przedsiębiorstw, pracowników i samorządów po obu stronach granicy.